metalblast.pl - nowinki muzyczne | koncerty | metal
Czytanie nut – wartości rytmiczne
Czytanie nut – wartości rytmiczne
Wartości rytmiczne nut są cechą, która określa ich czas trwania. Dzięki zróżnicowaniu wartości nut możemy tworzyć ogromną ilość różnego rodzaju rytmów, od tych prostych do najbardziej nawet skomplikowanych struktur rytmicznych.


Umiejętność płynnego czytania wartości rytmicznych wymaga od nas sporo pracy. Niestety nie wystarczy tylko wiedzieć, jakimi wartościami się posługujemy i jakie są między nimi zależności. Niejednokrotnie rytm sprawia nam większe trudności w odczytaniu niż same wysokości dźwięku (które są relacją pomiędzy nutą- symbolem a jego znaczeniem). Podczas czytania rytmu musimy osadzić utwór w czasie. Im pewniej i z większym luzem to zrobimy, tym lepiej i swobodniej to zabrzmi. Dlatego tak ważne jest zawsze zdawać sobie sprawę z pulsacji utworu i (chociaż czasami :) pracować z metronomem.

Wartości nut

Każda nuta poza wysokością, posiada swoją WARTOŚĆ RYTMICZNĄ. Określa ona, jak długo dana nuta ma trwać. Największa wartość rytmiczna (najdłuższa nuta) nazywana jest CAŁĄ NUTĄ. Każda następna nuta jest połówką poprzedniej. I tak cała nuta bezpośrednio dzieli się na dwie kolejne, mniejsze wartości nazywane PÓŁNUTAMI. Każda półnuta także dzieli się na pół, na dwie ĆWIERĆNUTY. Co za tym idzie cała nuta dzieli się i na dwie połówki i na cztery ćwiartki, a także na osiem szesnastek i tak dalej. Najdrobniejszą wartością rytmiczną jest sześćdziesiątka- czwórka. W praktyce pojawia się jednak bardzo, bardzo rzadko.
Jak widzimy polega to na najprostszym podziale całości na ułamki. Dodajemy części (czyli ‘ułamkowe’ wartości nut) tak, aby wypełnić cały takt o określonym metrum. Najlepiej wyrazić to za pomocą rysunku.

Podział nut

Pauza

Pauza najogólniej rzecz biorąc jest przerwą pomiędzy dźwiękami. Pauzy, podobnie jak nuty posiadają swoje wartości, w związku z czym mają zróżnicowany czas trwania. Ich nazwy są związane z nazwami nut, i tak mamy pauzę całonutową, półnutową, ćwierćnutową, szesnastkową i tak dalej. Oznaczone są graficznymi symbolami.

Wartości nut

Pamiętajcie, że pauzy są równie istotne, jak dźwięki. Znajdują się w zapisie nie bez powodu, a ich zacieranie czy niedokładne wykonanie może popsuć charakter utworu albo jego fragmentu. Zwróćcie na to szczególną uwagę, ponieważ pauzy nie są brakiem dźwięku, a obecnością ciszy. Dlatego, kiedy widzimy pauzę tłumimy poprzedni dźwięk i wytrzymujemy czas jej trwania. Pauzy mają swoje wartości, tak samo jak nuty i tak samo musimy uważnie pilnować czasu ich trwania.
Kropka przy nucie
Zdarza się, że przy nutach pojawiają się kropki. Każda kropka przedłuża wartość swojej nuty dokładnie o jej połowę. W praktyce oznacza to, że gramy konkretną nutę w jej wartości (np. półnutę) i jeszcze wydłużamy ją o jej połowę (w tym przypadku o ćwierćnutę). Kropki możemy także stawiać przy pauzach. Przyjęło się (dla czytelności zapisu), że nie stawiamy kropek przy nutach na słabej części taktu. Jeżeli chcemy nutę wydłużyć to łączymy ją z następną łukiem. To, czym jest słaba i mocna część taktu omówmy niedługo w temacie czytanie nut- metrum muzyczne.

Kropka

Nuty legowane

Nuty legowane są to nuty połączone ze sobą łukiem (od dołu). Jeżeli w zapisie pojawi się taki łuk pomiędzy dwiema nutami o tej samej wysokości oznacza to, że drugi dźwięk nie jest grany, tylko wydłuża czas trwania poprzedniej nuty. Nie legujemy pauz, ponieważ jest to zupełnie niepotrzebne. Wystarczy umieścić obok siebie tyle pauz, ile potrzebujemy.

Legatura

Rzeczywisty czas trwania każdej wartości (w sekundach) jest względny i zależy od tempa utworu. W utworze w wolnym tempie cała nuta będzie trwać w rzeczywistości dłużej niż w utworze o tempie umiarkowanym czy szybkim. Niezmienna jest zawsze relacja pomiędzy wartościami, półnuta to połowa całej nuty, ćwierćnuta-połowa półnuty i tak dalej. Na początku, jeśli dopiero zaczynamy czytać nuty, odczytywanie rytmu może sprawiać nam problemy. Nie zrażajcie się, jeśli za pierwszym, drugim, czy dziesiątym razem wszystko się poplącze. W muzyce, jak i w każdej dziedzinie zaczynamy się uczyć na prostych przykładach. Słuchając metronomu, świadomie czytajcie i grajcie najpierw same ćwierćnuty, ósemki, później możecie powoli mieszać wartości. Musicie poczuć relację między tym, co gracie, a regularnymi uderzeniami metronomu i wyrobić sobie szybkie skojarzenia pomiędzy tym co widzicie i tym, co za chwilę zabrzmi. Z czasem nuta z kropką albo różne skomplikowane rytmy przestaną być problemem.
Podsumowanie

  • Wartość rytmiczna nuty jest względnym czasem jej trwania, wśród wartości nut istnieją: cała nuta, półnuta, ćwierćnuta, ósemka, szesnastka, trzydziestka-dwójka i rzadko stosowana sześćdziesiątka – czwórka. Rzeczywisty czas trwania nuty zależy od tempa utworu.
  • Obok nut pojawiają się pauzy, czyli przerwy pomiędzy dźwiękami. Przybierają one takie same wartości, jak nuty. Pauzy są bardzo istotnym elementem zapisu i nie wolno nam ich lekceważyć.
  • Każdą nutę i pauzę możemy wydłużyć o połowę jej wartości poprzez umieszczenie obok kropki. Nie wydłużamy w ten sposób nut ani pauz znajdujących się w słabej części taktu.
  • Nuty możemy także wydłużać o dowolną wartość poprzez legowanie, czyli połączenie przynajmniej dwóch nut łukiem. Pauz w ten sposób nie wydłużamy, ponieważ nie ma takiej potrzeby.
404 - File or directory not found.

404 - File or directory not found.

The resource you are looking for might have been removed, had its name changed, or is temporarily unavailable.